Ο περιβαλλοντικός όλεθρος από την αποξήρανση της λίμνης Κάρλα

Με αφορμή τις καταστροφικές πλημμύρες από το φαινόμενο Daniel στη Θεσσαλία θα θέλαμε να θυμίσουμε την αποστράγγιση της λίμνης Κάρλα, έκτασης 196 χιλιάδων στρεμμάτων όπου χαρακτηρίστηκε ως ένα από τα σημαντικότερα έργα για την ανάπτυξη της ελληνικής γεωργίας. Η Κάρλα δεχόταν επί χιλιετίες το σύνολο των κατακρημνισμάτων της περιοχής, των νερών του Ολύμπου και της ροής του Πηνειού και κάθε μικρού και μεγάλου παραπόταμου. Παραλίμνια χωριά και οικισμοί που ζούσαν από τη λίμνη και τον πλούτο της, άλλαξαν αναγκαστικά τρόπο ζωής και τα εκατομμύρια ψάρια βρώμισαν και θάφτηκαν.

Τις επόμενες δεκαετίες φάνηκαν τα καταστροφικά αποτελέσματα μιας τόσο βίαιης παρέμβασης στο φυσικό περιβάλλον. Ο υγροβιότοπος που υπήρχε στην περιοχή εξαφανίστηκε αλλά παράλληλα εξαφανίστηκε και το νερό. Τα αρδευτικά έργα που έγιναν, ως επί το πλείστον γεωτρήσεις για το πότισμα των χωραφιών, κυρίως βαμβακοκαλλιέργειες, υποβάθμισαν τον υδροφόρο ορίζοντα της περιοχής και σε λίγο από τις γεωτρήσεις που πήγαιναν όλο και πιο βαθιά έβγαινε θαλασσινό νερό αφού η θάλασσα εισχωρούσε στο έδαφος στον ευρύτερο χώρο της περιοχής της Κάρλας. Πολλές φορές σημειώθηκαν ρήγματα και καταστράφηκαν κτίσματα ενώ πολλές πηγές που βρίσκονταν στις γύρω περιοχές ξεράθηκαν. Επιπλέον, ο Παγασητικός εμφάνισε συμπτώματα σημαντικής ρύπανσης αφού σε αυτόν κατέληγαν λιπάσματα και φυτοφάρμακα λόγω του ταμιευτήρα. Ο μεγαλύτερος κάμπος της χώρας, αχρηστεύτηκε στο μεγαλύτερο μέρος του, άνυδρος πλέον και εξαντλημένος και μετά το 2000, οι φωστήρες του κράτους αποφάνθηκαν πως “Το έργο δεν απέδωσε και οι ζημιές από την αποστράγγιση ήταν μεγαλύτερες, παρά οι ωφέλειες”, έτσι αποφάσισαν να ξαναγεμίσουν τμήμα της Κάρλας (μόλις τα 38χιλ στρέμματα από τα συνολικά 196χιλ)με αποτέλεσμα η Κάρλα πλέον ονομάζεται “τεχνητή Λίμνη”.

Πόσο απλή είναι μια πλημμύρα; Τι κρύβει το νερό που δεν έχει ακόμη αποστραγγίσει;

Στις αγροτικές περιοχές, τα πράγματα δεν είναι τόσο απλά όσο στις πόλεις. Το υπέδαφος κρύβει οικοσυστήματα που η καταστροφή τους δε συνιστά εφησυχασμό και απάθεια.

Πρόκειται πρωτίστως για είδη τρωκτικών, τόσο ωφέλιμων όσο και βλαβερών για τον άνθρωπο, πρόκειται για πληθυσμούς τεράστιους και αθέατους από φίδια και γαιοσκώληκες που συνεργάζονται με την καλλιέργεια, μη μιλήσουμε για σκουλήκια, για προνύμφες και για το σύνολο των πληθυσμών εντόμων που διαβιούν στο υπέδαφος. Το νερό έχει μπει στις χωματερές και στα νεκροταφεία, πριν ένα αιώνα θα λέγαμε λέξεις όπως πανούκλα, ελονοσία, λεπτρσπειρωση και χολέρα. Ήδη έχουν ανακοινωθεί τα πρώτα κρούσματα γαστρεντερίτιδας όπου άνθρωποι έχουν πιει μολυσμένο νερό. Η διατάραξη της ισορροπίας αυτής, δεν θα είναι κάτι απλό και δεν θα το δούμε άμεσα αλλά στο βάθος του χρόνου.

Μετά την καταμέτρηση των νεκρών ανθρώπων και των ζώων, αρρώστιες άγνωστες και ξεπερασμένες θα σκάσουν μύτη.. Η απειλή φαντάζει ασύμμετρη και ο “κρατικός μηχανισμός” θα γίνει άλλη μια φορά το εσωτερικό μας πικρό ανέκδοτο. Είναι ντροπή να αποδίδουμε στη Φύση την εκδίκηση, αυτά είναι χαρακτηριστικά του κατώτερου ζώου

Ο καιρός πέρασε και η Κάρλα φέρνει συνεχώς νεκρά ψάρια από τα φυτοφάρμακα και τα βαρέα μέταλλα που ξεβράζουν όπου βρουν οι βιομηχανίες. Ο εφιάλτης δεν θα σταματήσει. Ο εφιάλτης είναι ο Άνθρωπος και οι πολιτικές του. Η Φύση ψάχνει λύσεις και διαθέτει απλά και φυσικά τη μνήμη που ο άνθρωπος αποποιείται.